Η κριτική είναι αναγκαία προϋπόθεση της δημοκρατίας αλλά όταν ο δημόσιος διάλογος υποκαθίσταται από ανώνυμα δίκτυα που παράγουν μαζικά περιεχόμενο, συντονισμένα, με επιθετική στοχοποίηση, με επαγγελματική αισθητική που θα ζήλευαν και τα καλύτερα διαφημιστικά γραφεία και πολλές φορές με παραπληροφόρηση τότε αυτό είναι ζήτημα που πρέπει κάποτε να συζητήσουμε.

Δεν έχω πρόβλημα με ανώνυμες ομάδες που προωθούν τεκμηριωμένη άποψη και κριτική αλλά όταν μηχανισμοί εμφανίζονται λίγο πριν από τις εκλογές και εξαφανίζονται αμέσως μετά τότε γεννιούνται εύλογα ερωτήματα.

Η ελευθερία της έκφρασης προστατεύει το δικαίωμα κάθε πολίτη να μιλά, ακόμη και ανώνυμα. Δεν προστατεύει όμως την οργανωμένη χειραγώγηση της κοινής γνώμης μέσω κρυφών μηχανισμών επιρροής, ούτε τη συστηματική διάδοση ψευδών ειδήσεων ως εργαλείο πολιτικού ανταγωνισμού. Άλλο η ελεύθερη άποψη και άλλο η βιομηχανία κατασκευής εντυπώσεων.

Αν αποδεχθούμε ότι οι εκλογές μπορούν να επηρεάζονται από ανώνυμα δίκτυα που κανείς δεν γνωρίζει ποιος τα χρηματοδοτεί, ποιος τα συντονίζει και σε ποιον λογοδοτούν, τότε το πρόβλημα δεν αφορά μόνο ένα κόμμα ή έναν πολιτικό αλλά την ίδια τη δημοκρατία.

Η πραγματική συζήτηση, λοιπόν, δεν είναι μόνο ποιον εξυπηρετούσαν αυτές οι σελίδες αλλά αν θέλουμε μια δημοκρατία όπου η κοινή γνώμη διαμορφώνεται από επώνυμο, διαφανή και υπεύθυνο δημόσιο διάλογο ή από ανώνυμους μηχανισμούς επιρροής που εμφανίζονται προεκλογικά και εξαφανίζονται όταν ολοκληρώσουν την αποστολή τους.

ΕΔΩ👇

Στην αντίληψη ότι ένας Πρόεδρος της Δημοκρατίας μπορεί να αποδέχεται διευκολύνσεις, προνόμια ή μεταφορές από οικονομικά ισχυρούς ιδιώτες και να θεωρεί ότι το ζήτημα εξαντλείται σε μια λογιστική σύγκριση κόστους και οφέλους (δήθεν) για το κράτος. Προφανώς η πολιτική ηθική δεν μετριέται με το πόσα χρήματα εξοικονομήθηκαν αλλά με το αν διαφυλάχθηκε η απόσταση ανάμεσα στη δημόσια εξουσία και τα ιδιωτικά συμφέροντα.

Σε όλες τις ώριμες δημοκρατίες, η συζήτηση δεν αρχίζει από το αν υπήρξε αντάλλαγμα αλλά από το αν δημιουργήθηκε σχέση εξάρτησης, υποχρέωσης ή έστω η εντύπωση ότι ένας ισχυρός οικονομικός παράγοντας απολαμβάνει προνομιακή πρόσβαση στην εκτελεστική εξουσία.

Τα πράγματα είναι απλά. Το ερώτημα δεν είναι μόνο η απάντηση στο που είναι το πρόβλημα αλλά και γιατί κάποιοι εξακολουθούν να μην το βλέπουν.

Σίγουρα όχι το Υπουργικό Συμβούλιο.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας υπήρξε επί χρόνια στενός συνεργάτης του Νίκου Αναστασιάδη και σήμερα στηρίζεται πολιτικά από τον ίδιο. Επιπλέον, κατέθεσε ο ίδιος ως μάρτυρας στην υπόθεση τον Απρίλιο του 2025.

Αν η αρχή είναι ότι όσοι είχαν εμπλοκή ως μάρτυρες οφείλουν να εξαιρούνται από τη διαχείριση της υπόθεσης για να προστατεύεται η ακεραιότητα της διαδικασίας, τότε η ίδια αρχή πρέπει να εφαρμόζεται χωρίς εξαιρέσεις και δύο μέτρα και δύο σταθμά.

Για αυτό επιμένουμε ότι οι ποινικοί ανακριτές πρέπει να διοριστούν από την Ανεξάρτητη Αρχή κατά της Διαφθοράς.

Κάθε φορά που επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση το λεγόμενο cordon sanitaire, ακούγεται σχεδόν πάντα η ίδια ερώτηση:

«Αφού αυτά τα κόμματα ψηφίστηκαν από τον λαό, πώς είναι δημοκρατικό να αποκλείονται από την εξουσία;».

Και η αλήθεια είναι ότι αυτό είναι ένα εύλογο ερώτημα. Η απάντηση, όμως, προϋποθέτει να κατανοήσουμε πρώτα τι είναι ακριβώς το cordon sanitaire και γιατί εμφανίστηκε στην ευρωπαϊκή πολιτική ζωή.

Ο όρος προέρχεται από την ιατρική και περιγράφει μια ζώνη προστασίας που αποτρέπει την εξάπλωση μιας επικίνδυνης μόλυνσης. Στην πολιτική χρησιμοποιείται για να περιγράψει τη συνειδητή απόφαση των δημοκρατικών κομμάτων να μην συνεργάζονται κυβερνητικά ή θεσμικά με πολιτικές δυνάμεις που αμφισβητούν βασικές αρχές της φιλελεύθερης δημοκρατίας, όπως το κράτος δικαίου, τα ατομικά δικαιώματα, την ισότητα των πολιτών ή την ανεξαρτησία των θεσμών.